Laser na świeżą bliznę: czas terapii ma znaczenie

Blizna po zabiegu chirurgicznym, urazie lub procedurze medycznej nie powinna być oceniana wyłącznie po tym, czy jest „ładna”. To dynamiczna tkanka, która dojrzewa miesiącami i może zmieniać kolor, grubość, twardość, elastyczność oraz objawy takie jak świąd czy tkliwość. Laseroterapia blizn może wspierać poprawę wyglądu i jakości blizny, ale wymaga odpowiedniego momentu oraz kwalifikacji. Metaanaliza dotycząca wczesnego leczenia laserowego wskazała, że lasery mogą pomagać w minimalizacji blizn chirurgicznych, gdy są stosowane w pierwszym miesiącu po operacji [1]. Nie oznacza to jednak, że każdy świeży ślad po cięciu powinien być od razu traktowany laserem.

W terapii blizn wykorzystuje się różne technologie, między innymi PDL, lasery frakcyjne nieablacyjne, frakcyjny CO₂, Er:YAG oraz wybrane urządzenia energetyczne. Każda z tych metod działa inaczej i odpowiada na inny problem tkankowy. PDL częściej rozważa się przy rumieniu i komponencie naczyniowym, natomiast frakcyjny CO₂ może być używany przy nierównej teksturze, zgrubieniu lub potrzebie przebudowy skóry [2]. Systematyczny przegląd i metaanaliza sieciowa z 2024 roku wskazały, że urządzenia laserowe i energetyczne były badane w profilaktyce blizn po zamknięciu chirurgicznym, ale porównania między metodami nadal wymagają ostrożnej interpretacji [2]. Dobór lasera powinien wynikać z cech blizny, a nie z jednej uniwersalnej procedury.

Frakcyjny laser CO₂ jest jedną z częściej analizowanych technologii w leczeniu blizn pooperacyjnych. Systematyczny przegląd i metaanaliza z 2025 roku wskazały na skuteczność tej metody w leczeniu blizn chirurgicznych, zwłaszcza przy właściwym doborze czasu terapii [3]. Jednocześnie zabieg może wiązać się z rumieniem, obrzękiem, strupkami, pieczeniem, przebarwieniami pozapalnymi lub dłuższą rekonwalescencją. U osób z ciemniejszym fototypem, świeżą opalenizną lub skłonnością do przebarwień margines bezpieczeństwa jest mniejszy. Laser na bliznę powinien być planowany razem z oceną fototypu i ryzyka pigmentacji.

Pacjent powinien wiedzieć, że praca z blizną nie kończy się na jednej wizycie. Znaczenie mają ochrona przed UV, pielęgnacja, masaż lub fizjoterapia blizny, silikon, kontrola napięcia tkanek i ewentualne leczenie objawów. StatPearls podkreśla, że laseroterapia może być używana zarówno w poprawie istniejących blizn, jak i profilaktycznie w minimalizacji bliznowacenia pooperacyjnego, ale wymaga właściwej selekcji pacjentów i znajomości możliwych powikłań [4]. Objawy takie jak narastający ból, sączenie, rozejście rany, infekcja lub szybkie zgrubienie blizny wymagają kontaktu ze specjalistą. Najlepszy efekt estetyczny blizny wynika z połączenia czasu, technologii i dobrej opieki pozabiegowej.

Źródła:

[1] Kent RA, Shupp J, Fernandez S, Prindeze N, DeKlotz CMC. Effectiveness of Early Laser Treatment in Surgical Scar Minimization: A Systematic Review and Meta-analysis. Dermatol Surg. 2020;46(3):402–410. doi:10.1097/DSS.0000000000001887. PMID:30893164.

[2] Yenyuwadee S, Achavanuntakul P, Phisalprapa P, Levin M, Saokaew S, Kanchanasurakit S, Manuskiatti W. Effect of Laser and Energy-based Device Therapies to Minimize Surgical Scar Formation: A Systematic Review and Network Meta-analysis. Acta Derm Venereol. 2024;104:adv18477. doi:10.2340/actadv.v104.18477. PMID:38189223.

[3] Ji Q, Luo L, Ni J, Pu X, Qiu H, Wu D. Fractional CO₂ Laser to Treat Surgical Scars: A Systematic Review and Meta-Analysis on Optimal Timing. J Cosmet Dermatol. 2025;24(1):e16708. doi:10.1111/jocd.16708. PMID:39780524.

[4] Campos MBS, et al. Laser Revision of Scars. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island: StatPearls Publishing; updated 2025.